Computer Tasha 2

Fotos 032

Voor een buitenstaander is de tekst op het (ouderwetse) beeldscherm van mijn computer onleesbaar, maar ik zie in één oogopslag dat de zinnen afkomstig zijn uit een jeugdnovelle waaraan ik op dat moment bezig was. Het verhaal van een meisje dat, samen met haar vijf jaar oudere zus, in een traditioneel joods gezin opgroeit van wie de ouders een huiskameroorlog voeren, een exces als direct gevolg van het drama dat de Tweede Wereldoorlog heet. Deze jeugdnovelle heb ik nooit als een op zichzelf staand boek gepubliceerd. Het zou de achtergrond worden van mijn hoofdpersonage, Abbi, in de roman Verloren mensen. In het verhaal zitten veel biografische elementen, maar iets dat logisch gezien eerder wel dan niet belangrijk zou kunnen zijn in het latere leven van Abbi speelt geen enkele rol. Ik heb het over  haar uitzinnig ongeruste moeder, dat Abbi makkelijk had kunnen overnemen. Als verklaring kan ik alleen maar zeggen dat het in mijn leven bijna geen rol heeft gespeeld.

Het zit hem in het woordje ‘bijna’.

Ik heb me van jongs af aan voorgehouden nooit zo’n buitensporig huiveringwekkende ongerustheid bij mezelf toe te laten, mocht ik ooit kinderen krijgen. Dat is me goed gelukt, behalve die ene keer. Toen heb ik me wel degelijk op irrationele gronden laten meeslepen in een irrationele angst die blijkbaar toch heel diep in me zit en die me zelf hooglijk verbaasde.  

Elf september 2001. Ja, goed gezien, niet het meest ongecompliceerde moment uit de hedendaagse geschiedenis. Maar juist zo’n wereldwijd gevoelde ramp kan leiden tot mini beproevingen, met zelfmoorden als uiterste consequentie. Hoeveel joden hebben in de Tweede Wereldoorlog niet de verschrikkingen willen afwachten die voor hen in het verschiet lagen. Maar er bestonden ook niet-joodse burgers die de inval van de Duitsers niet aankonden. Denk aan de auteur Menno ter Braak, die op de avond na de capitulatie van het Nederlandse leger, een einde aan zijn leven maakte.

Elf september 2001. Het was middag. Adri en ik hadden onze werkkamer verruild voor de huiskamer waar de televisie aan stond waarop we de beelden van de aanslag op de Twin Towers volgden.

Tonio, van wie ik wist dat hij op zijn jongenskamer zat, kwam even later de huiskamer binnengelopen.

‘Ik ga de stad in, naar de Games Workshop.’

‘Weet je van die aanslagen,’ vroeg ik.

‘Duh, allang. Nou, doeg.’

Weg was Tonio.

Terugkijkend realiseer ik me nu dat er toen, nog zonder me er zelf van bewust te zijn, iets in mij begon te knagen. Na een tijd die surrealistische, maar vreselijk genoeg beelden uit de werkelijkheid tot ons te hebben genomen, vertrok Adri weer naar zijn werkkamer en liep ik naar boven, naar de slaapkamer, om – ik geneer me er nog om als ik er aan denk – de was te strijken. Had ik niks beters te doen? Enfin, als kleine goedmaker kan ik in alle eerlijkheid zeggen dat ik een kleine televisie erbij aan had, met daarop natuurlijk het nieuws over de aanslagen. Ik weet niet meer waarom – misschien waren het de beelden van mensen die uit de Twin Towers sprongen, vluchtend voor de dood de dood tegemoet , door zovelen als meest choquerend genoemd van die aanslag – maar ineens drong het geknaag wel tot me door, waarna het overging in bezorgdheid, in verontrusting en uiteindelijk in angst gecombineerd met paniek.

De voldige situatie voltrok zich denkbeeldig in mijn hoofd.

Ik zag een man, door zijn kleding te kenmerken als Arabier: hij had een jurk aan en een sjaal op zijn hoofd, clichématiger kan bijna niet.

Alertheid.

Hij liep over het Rokin.

Geknaag.

Hij was op weg naar de Games Workshop.

Bezorgdheid.

Hij was ingelicht over Tonio’s aanwezigheid daar.

Verontrusting.

Hij was gewaarschuwd omdat Tonio joods was.

Angst.

Hij had de opdracht gekregen Tonio te ontvoeren.

Paniek!

Ik rende naar boven de trap op en zonder te kloppen stormde ik Adri’s werkkamer binnen. Ik deed verslag van mijn radeloosheid, althans, dat probeerde ik te doen, maar voordat Adri zich ermee had kunnen bemoeien, zei ik:

‘Ik ga Tonio uit de stad ophalen.’

‘Vind je dat nou niet wat overdreven,’ vroeg Adri.

‘Zie je het gevaar dan niet,’ riep ik, er komt een Derde Wereldoorlog, tegen Amerika, dus tegen de joden.’

‘Rustig,’ zei Adri, als het voor jou goed voelt om Tonio op te halen, dan moet je dat doen, maar hij zal het niet leuk vinden.’

‘Hij kan zo vaak hij wil teruggaan, maar vandaag moet hij thuis zijn.’

Ik nam de tram, lijn 16, stapte uit bij het Spui en liep over het Rokin naar de Games Workshop. De zaak bleek gesloten omdat het al na zessen was, maar binnen zag ik allemaal jongelui, bezig met schilderen. Ik klopte op het raam. Een verkoper – herkenbaar aan de kleding met het logo van de Games Workshop – maakte een gebaar van: Wij zijn gesloten, maar ik tikte nog een keer, nu een stuk harder, op het raam. Ineens had Tonio mij in de gaten. Hij liep naar diezelfde man en zei iets tegen hem. Daarop liep de man naar de deur en draaide hem met de sleutel het slot. Ik struikelde naar binnen en maakte Tonio een paar woorden duidelijk date n waarom met me mee naar huis moest. Hij trok zijn schouders op en zei: ‘Oké, maar ik vind het vet onzin.’ Hij liep terug om zijn spulletjes in te pakken en kwam vervolgens naar buiten. Nog steeds een beetje mopperend liep Tonio naast mij op weg naar de tramhalte. In rustige bewoordingen legde ik hem nog eens de reden uit van mijn actie.

Tenslotte zei Tonio : ‘Ik vind het nog steeds onzin, maar ik begrijp wel dat het voor jou anders is.’

Tonio’s reactie werd voor mij een bijzonder en dierbaar moment dat ik altijd bij me zal blijven dragen. Hij kon de rede van mijn angst niet navoelen, maar respecteerde mijn paniek wel. Dat vond en vind ik nog steeds erg bijzonder voor een jongen van dertien jaar.

Advertenties

3 gedachtes over “Computer Tasha 2

  1. een eeuwig moment, vele eeuwige momenten, blijven altijd bij je, for ever and ever.

    De liefde van een zoon voor zijn moeder, het aanvoelen van de oorzaak van de hevige paniek.

    Heel bijzonder!

    Grethe

    Like

  2. Blijkt maar weer wat een byzondere jongen het was; herken dit ook zo bij mijn verloren kind; bepaalde diepgang en inzichtelijkheid die je versteld doen staan; dingen die gezegd zijn en je nooit meer vergeet en die nu extra naar boven; koesteren Mirjam; koesteren…xx

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s